DEPREM

İbrahim Sanalp

ibrahim@kestelyore.com

     Deprem-zelzele, başlangıç noktası yerin içinde olan ve yerkabuğu katmanlarının kırılıp yer değiştirmesi sonucu, yeryüzünde oluşan sarsıntılara denir. Depremle ilgili düşüncelerimi, benzetme yaparak anlatmaya çalışacağım.

     “Saçların tarumar, gözlerinde yaş. / Ateşe benzerdin, küle dönmüşsün.” Bu şarkı sözünde benzetme var. Taranmış saçlar, alev-alev yanan ateşe benzetiliyor. Karışık saçlar ve göz yaşı, alev-alev yanan ateşten kalan küle benzetiliyor.

     Deprem öncesi, deprem anı, deprem sonrası bir bütün olur. Deprem öncesi, taranmış saçlar, alev-alev yanan ateşe benzer bir dünya vardır. Deprem sonrası, gözyaşı, tarumar saçlar, küle dönmüş ateşe benzer bir dünya vardır.

     Laiklik, bilginin ikiye ayrılmasıdır. Bilginin, dini bilgi ve dünya bilgisi olarak ayrılmasıdır.  Dini bilgi, dünyaya bir bakış açısıdır. Dünya bilgisi, dünyaya bir bakış açısıdır. Dini bilgi, inanarak öğrenilir. Dünya bilgisi, sorgulanarak öğrenilir. Laiklik, iki ayrı bilginin bakış açılarıyla dünyaya bakmaktır.

    Atatürk, “Laiklik, adam olmaktır” demiştir. İki ayrı bakış açısıyla dünyaya bakmak, adam olmaktır. Laiklik, dini bilginin ve dünya bilgisinin uzlaşmasıdır. İki doğru kuralına göre, dini bilgi, kendi kurallarına göre, doğru olur. Dünya bilgisi, kendi kurallarına göre, doğru olur.

     Laiklik, dini bilgiye göre, kadere inanmak ve dünya bilgisine göre, içinde yaşanılan şartları sorgulamaktır. Dini bilgi ve dünya bilgisi, bir bütündür. İnanmak ve sorgulamak, bir bütündür. Bütünün yerine parçayı anlatmak, slogan olur. Slogan, toplumu kutuplaştırır.

     Dini bilgi, dünya bilgisini kutsayıp kabul eder. Kutsama, duayla yapılır. Dünya bilgisiyle dünya sorgulanır ve işlev düşünülür. Dünya bilgisiyle depreme karşı tedbirler vardır. Yolların, köprülerin, binaların: depreme dayanıklı olması için yapılması gerekenler vardır.

     Dini bilgiyi, dünya bilgisi yerine koyamayız. Dünya bilgisini, dini bilgi yerine koyamayız.  Dini bilgi ve dünya bilgisi, farklılıkların eşitliğini oluşturur. Hem dini bilgiden hem dünya bilgisinden faydalanılır. Dini bilgi ya da dünya bilgisiyle yetinmek: Slogan olur. Slogan, toplumu kutuplaştırır.

     Depremin yeryüzüne ulaşmasını önleyen tedbirler vardır. Toprağa kazıklar çakılması ve temelin bu kazıklar üzerine inşa edilmesi, dünya bilgisiyle bulunmuş bir yöntemdir. Yolların, köprülerin, binaların: toprağa çakılmış kazıklar üzerine yapılması gerekir. Toprağa çakılmış kazıklar üzerinde, adalar oluşturulur.

     Japonya, bir adalar ülkesidir. Toprağa kazıklar çakılıp yeni adalar oluşturulur. Fay hatları tespit edilip fay hattının dışındaki alanlara, binalar yapılır. Türkiye, Japonya’yı örnek alıp deprem bilgilerini ve inşa tekniklerini öğrenmelidir.

     Bir Çin atasözü var. Balık hediye etmek yerine, balık tutmayı öğretmek gerekir. Türkiye, merkezi ve yerel olarak, deprem konusunda örgütlerini kurması gerekir. Bütün kuruluşları, bir bütünün parçası olarak kabul etmek gerekir.