DÜŞÜNCE YOLCULUĞU

İbrahim Sanalp

ibrahim@kestelyore.com

Tiyatro oyunları, romanlar, hikâyeler insanı insana anlatır. Düşünce söz olarak, edebiyatın gücüyle insanlara sunulur. Söz, davranışı belirtir. Zaman, “günler, aylar, yıllar” olarak sıralanır. Edebiyat eserlerinde yazar, dün, bugün, yarın bütünlüğünde: Zaman içinde geçişler yapar. Bugünden düne, yarına geçişler yapar. Yarını, özlediği gibi oluşturur. Okuyucu, seyirci edebiyat eserindeki kurgu dünyasındaki kahramanların duygularını hisseder.

Şiir, kısa, etkili anlatım olur. Hikâye, roman, deneme, tiyatro oyunları türlerinde, şiire benzer kısa, etkili anlatımla: Yaşama coşkusu ve düşler dünyasına yolculuk anlatılır.

Bir işte çalışan, görev yapan kişiler, kanun ve meslek kurallarına uyarlar. Bu kişiler, topluma karşı sorumlu olurlar. Toplum bütün, bireyler parça olurlar. İnsanlar, dirim günlerini, verimli kılarak, yaşamlarını onurlu kılarlar. Yasanın hizmetkârı, yasanın bir parçası olur.

Kendini bilen, yaşadığı toplum ve dünya ile barışık, paylaşımcı, üretken bireyler olmak bir zorunluluk olur. Toplumun bütününü kucaklayan: Eğitim, sağlık, teknoloji politikaları geliştirmek bir zorunluluk olur. Zorunluluk, bir dünya bilgisi kuralı olur.

Toplumu bir arada tutan en önemli kavram, “ortak hayaller” olur. Bilgi türleri, insanın bir arayışıdır. Bilgi türlerinin her birinin, yaşanılan toplumla, durumla, birbiriyle sımsıkı ilişkileri vardır. Toplum örgütlenmesi, kaynakları ve kökleri ile varlığını sürdürür.

Kültür-medeniyet-uygarlık- insanlığın ürettiği her şeydir. İlkelden moderne doğru, yükselen bir eğri çizer. Bu eğri üzerinde, her toplum yerini alır. Modernlik, alet ve makine yapmak olur. Tarihsel bilgi birikimi ile yakılmış ateşin parlaklığı, insanlığın geleceğini aydınlatır.

Kuvvete kuvvetle, ticarete ticaretle, iktisada iktisatla, bilgiye bilgiyle karşılık verilir. Bu dört özellik, birbirini tamamlar. Bu tamamlamak içinde, farklılıkların eşitliği oluşur. Farklı özellikleri birbirinin yerine koyamayız. Bu zorunluluk olur. Kayıtlı ekonomi, bir ticaret ve iktisat kuralı olur.

İkicilik, felsefe bilgisidir. İki zıt kavramın bir bütün oluşturmasıdır. Bu bütünlük, üçüncü bir kavram olur. Din işleri ve devlet işleri, farklı-iki zıt- kavram olur. Bir bütün oluşturur. Bu bütünlük, üçüncü bir kavram oluşturur. Bu kavramın adı, laiklik olur.

Sekiz rakamı, şekil bakımından, yukarıdan aşağıya bölündüğünde: İki tane üç rakamı oluşur. İkicilik, sekiz rakamının şekil olarak, ikiye bölünmesi gibi olur. Bütünün parçaları eşit olur. Bütün, parçalarından başka bir şey olur. Bayağı kesir işlemleri, soyutlama örneği olur. Payda, ortak olur. Paylar, farklı olur.